Jedzenie emocjonalne – czym jest i jak je rozpoznać

1. Jedzenie emocjonalne nie wynika z fizycznego głodu.
2. Najczęściej pojawia się pod wpływem stresu, smutku lub napięcia.
3. Jedzenie staje się sposobem regulowania emocji.
4. Często wiąże się z ochotą na słodycze lub wysokokaloryczne produkty.
5. Uczucie sytości nie zawsze kończy potrzebę jedzenia.
6. Po epizodzie jedzenia emocjonalnego mogą pojawić się wyrzuty sumienia.
7. Nie każde podjadanie oznacza jedzenie emocjonalne.
8. Rozpoznanie emocji jest pierwszym krokiem do zmiany nawyku.

Jedzenie emocjonalne często działa jak szybki sposób na chwilowe zmniejszenie napięcia lub poprawę nastroju.

Najczęściej mechanizm wygląda następująco:

1. Pojawia się trudna emocja lub stres.
2. Osoba odczuwa potrzebę poprawy samopoczucia.
3. Sięga po jedzenie.
4. Następuje chwilowa ulga lub przyjemność.
5. Problem emocjonalny pozostaje nierozwiązany.
6. W podobnej sytuacji schemat powtarza się ponownie.

Z czasem jedzenie może stać się automatyczną reakcją na emocje.

Na jedzenie emocjonalne mogą wskazywać następujące sygnały:

1. nagła i silna ochota na konkretny produkt,
2. jedzenie mimo braku fizycznego głodu,
3. trudność z przerwaniem jedzenia po osiągnięciu sytości,
4. podjadanie w sytuacjach stresowych,
5. jedzenie z nudów lub samotności,
6. poczucie winy po jedzeniu,
7. wykorzystywanie jedzenia do poprawy nastroju.

Jedzenie emocjonalne najczęściej pojawia się nagle i wiąże się z potrzebą natychmiastowej ulgi.

Jednym z najważniejszych kroków jest nauczenie się odróżniania głodu fizycznego od emocjonalnego.

Pierwszym krokiem jest zauważenie związku między emocjami a jedzeniem.

Pomocne mogą być:

1. rozpoznawanie własnych emocji,
2. prowadzenie dziennika jedzenia i nastroju,
3. regularne posiłki,
4. techniki relaksacyjne,
5. aktywność fizyczna,
6. rozmowa z bliską osobą,
7. rozwijanie innych sposobów radzenia sobie ze stresem.

Celem nie jest całkowite wyeliminowanie emocji, lecz znalezienie zdrowszych sposobów reagowania na nie.

W niektórych przypadkach pomocne może być również pogłębianie wiedzy na temat mechanizmów jedzenia emocjonalnego oraz rozwijanie umiejętności regulacji emocji i budowania zdrowej relacji z jedzeniem. Więcej informacji na ten temat można znaleźć w kursie online.

Zobacz powiązany kurs

Nie. Jedzenie emocjonalne samo w sobie nie jest zaburzeniem psychicznym ani diagnozą medyczną. Jest zachowaniem, które może występować u wielu osób. Problem pojawia się wtedy, gdy jedzenie staje się głównym sposobem radzenia sobie z emocjami i zaczyna negatywnie wpływać na zdrowie, relację z jedzeniem lub codzienne funkcjonowanie.

Choć jedzenie emocjonalne nie jest zaburzeniem odżywiania, jednak u części osób może współwystępować z trudnościami dotyczącymi relacji z jedzeniem. 

Najczęściej są to:

1. stres,
2. lęk,
3. smutek,
4. samotność,
5. frustracja,
6. złość,
7. napięcie,
8. nuda.

Warto pamiętać, że jedzenie emocjonalne może pojawiać się również pod wpływem pozytywnych emocji, takich jak radość czy świętowanie.

Jedzenie emocjonalne oznacza brak silnej woli

Nie. Jest to złożony mechanizm związany z regulacją emocji.

Każde podjadanie jest jedzeniem emocjonalnym

Nie. Przyczyną podjadania może być również głód fizyczny lub nieregularne posiłki.

Jedzenie emocjonalne dotyczy wyłącznie osób z nadwagą

Może występować u osób o różnej masie ciała.

Wystarczy przestać kupować słodycze

Problem dotyczy emocji, a nie wyłącznie konkretnych produktów.