Integracja sensoryczna – czym jest i na czym polega terapia SI

Integracja sensoryczna:

1. To sposób, w jaki mózg odbiera i przetwarza bodźce zmysłowe.
2. Wpływa m.in. na ruch, emocje, koncentrację i codzienne funkcjonowanie dziecka.
3. Zaburzenia integracji sensorycznej mogą objawiać się nadwrażliwością, podwrażliwością lub trudnościami w organizacji bodźców.
4. Terapia SI polega na odpowiednio dobranych aktywnościach wspierających przetwarzanie sensoryczne.
5. Diagnoza SI obejmuje obserwację dziecka, wywiad z rodzicami oraz specjalistyczne testy.
6. Zaburzenia integracji sensorycznej często współwystępują z ADHD, spektrum autyzmu czy opóźnionym rozwojem mowy.
7. Wczesne wsparcie może poprawiać funkcjonowanie dziecka w domu, przedszkolu i szkole.
8. Terapia integracji sensorycznej jest prowadzona przez wykwalifikowanego terapeutę SI.
9. Tematyka SI jest szczególnie ważna dla terapeutów, nauczycieli, pedagogów, psychologów i rodziców.

Integracja sensoryczna to proces, dzięki któremu układ nerwowy odbiera informacje zmysłowe i odpowiednio je organizuje. Bodźce pochodzą zarówno z otoczenia, jak i z własnego ciała.

Mózg każdego dnia przetwarza informacje związane m.in. z:

1. dotykiem,
2. ruchem,
3. równowagą,
4. słuchem,
5. wzrokiem,
6. smakiem,
7. zapachem,
8. czuciem głębokim.

Prawidłowa integracja sensoryczna pomaga dziecku:

1. utrzymywać równowagę,
2. planować ruch,
3. regulować emocje,
4. koncentrować uwagę,
5. uczyć się nowych umiejętności,
6. funkcjonować w relacjach społecznych.

Jean Ayres podkreślała, że trudności w przetwarzaniu sensorycznym mogą wpływać na wiele obszarów codziennego życia dziecka.

Zaburzenia integracji sensorycznej pojawiają się wtedy, gdy mózg ma trudność z prawidłowym odbieraniem lub organizowaniem bodźców.

Objawy mogą wyglądać bardzo różnie u każdego dziecka.

Nadwrażliwość sensoryczna

Dziecko może:

1. unikać dotyku,
2. źle reagować na hałas,
3. nie tolerować określonych ubrań,
4. reagować silnym napięciem na bodźce.

Podwrażliwość sensoryczna

Dziecko może:

1. intensywnie poszukiwać ruchu,
2. mocno dociskać przedmioty,
3. mieć potrzebę silnej stymulacji,
4. wydawać się „niewrażliwe” na bodźce.

Trudności w organizacji sensorycznej

Mogą pojawiać się:

1. problemy z koordynacją,
2. trudności z planowaniem ruchu,
3. kłopoty z koncentracją,
4. impulsywność,
5. trudności emocjonalne.

Specjaliści podkreślają, że objawy SI mogą wpływać na funkcjonowanie dziecka zarówno w domu, jak i w przedszkolu czy szkole

Terapia SI polega na wspieraniu układu nerwowego w lepszym przetwarzaniu bodźców sensorycznych.

Zajęcia prowadzone są w formie aktywności dostosowanych do potrzeb dziecka.

Podczas terapii wykorzystuje się m.in.:

1. huśtawki terapeutyczne,
2. równoważnie,
3. piłki,
4. tory przeszkód,
5. ćwiczenia ruchowe,
6. aktywności dotykowe i proprioceptywne.

Terapia integracji sensorycznej ma na celu:

1. poprawę regulacji sensorycznej,
2. wspieranie koncentracji,
3. rozwijanie koordynacji ruchowej,
4. poprawę planowania ruchu,
5. wspieranie samodzielności dziecka.

Specjaliści podkreślają, że terapia powinna być indywidualnie dopasowana do potrzeb dziecka i prowadzona regularnie.

Zobacz powiązany kurs

Diagnoza SI jest procesem wieloetapowym i obejmuje:

1. wywiad z rodzicami,
2. obserwację dziecka,
3. analizę funkcjonowania sensorycznego,
4. specjalistyczne testy diagnostyczne.

Terapeuta ocenia m.in.:

1. reakcję na bodźce,
2. napięcie mięśniowe,
3. równowagę,
4. koordynację ruchową,
5. planowanie ruchu,
6. koncentrację uwagi,
7. zachowanie dziecka w różnych sytuacjach.

Diagnoza pozwala określić, które obszary wymagają wsparcia terapeutycznego.

Zaburzenia integracji sensorycznej często pojawiają się razem z innymi trudnościami rozwojowymi lub emocjonalnymi. Dzieci mogą mieć jednocześnie problemy z koncentracją, komunikacją, emocjami, ruchem lub funkcjonowaniem społecznym. Dlatego diagnoza SI zwykle obejmuje ocenę różnych obszarów rozwoju dziecka.